منظور از نسبت های مالی چیست؟

زمان مطالعه: 10 دقیقه
نسبت های مالی در بورس

وضعیت مالی هر شرکت در بازه‌‌‌‌های مختلف با توجه به نسبت های مالی باید مورد بررسی و تحلیل قرارگیرد. تحلیل‌‌‌‌های مالی وضعیت شرکت را از نظر نقدینگی، سودده یا زیان‌‌‌‌ده بودن، میزان رشد و بازگشت سرمایه ارزیابی می‌‌‌‌کنند. چنین تحلیل‌‌‌‌هایی براساس ریاضیات و با استفاده از اعداد و ارقام صورت‌‌‌‌ مالی شرکت انجام می‌‌‌‌شود و به آن نسبت های مالی گفته می‌‌‌‌شود. در این مقاله از سایت دلفین وست تمام اطلاعات مورد نیاز درباره نسبت های مالی را  به دست می‌آورید.

کاربرد نسبت های مالی در بورس

نسبت های مالی بورس در ارزش گذاری شرکت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها بسیار پرکاربرد هستند.حال قبل از بیان این کاربردها به مفهوم ارزش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها اشاره می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنیم.

ارزش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های پرکاربرد کدامند؟

  • بهای تمام شده: بهایی که یک شرکت برای تحصیل یک دارایی در زمان خرید آن دارایی پرداخت می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند. مبنای تحلیل صورت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی بر مبنای بهای تمام شده انجام می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود.
  • ارزش دفتری: بهای تمام شده دارای – استهلاک انباشته (به مرور که یک شرکت از دارایی استفاده می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند مجبور می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که متناسب با آن دارایی استهلاک در نظر بگیرد که به جمع این استهلاک‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها استهلاک انباشته گفته می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود. ارزش دفتری همان چیزی است که در صورت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی شرکت با آن روبرو می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شویم. و ترازنامه و صورت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های سود و زیان جامع شرکت برمبنای همین بهای تمام شده تاریخی و ارزش دفتری تهیه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شوند.
  • ارزش بازار: قیمت منصفانه یک دارایی است که برای یک دارایی مانند سهام یک شرکت ارزش بازار به سادگی از مشاهده آخرین قیمت سهم در تابلوهای بورسی مشخص می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود. اما برای دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های دیگر ممکن است که ارزش بازار به سادگی قابل دسترس نباشد مثل تجهیزات و دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی که قبلاً در گذشته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های دور برای شرکت ایجاد شده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اند.
  • بهای جایگزینی: برای دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی که ارزش بازارآن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها به راحتی قابل تشخیص نیست به این معنی است که چقدر برای شرکت هزینه برمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دارد که دوباره دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی با این شرایط مشابه الان را تحصیل کند.

مثال

به عنوان مثال فرض کنید که شما تجهیزاتی را در یک کارخانه راه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اندازی کرده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اید و این تجهیزات منحصر به فرد بوده و مشابه آن در دنیا یافت نمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود. حال اگر شرکت بخواهد به قیمت امروز این تجهیزات را راه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اندازی کند و برای این دوره ۱۰ الی ۱۲ ساله که تجهیزات در شرکت است استهلاک برای آن در نظر بگیرد به چه قیمتی می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توانست این دارایی را تحصیل کند؟ به این مورد بهای جایگزینی گفته می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که در مباحث ارزش گذاری شرکت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها کاربردهای زیادی دارد. به این صورت بیان می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که بدون در نظر گرفتن تولید و موارد مشابه آن اگر بخواهیم یک کارخانه تولید قطعات خودرو یا هر چیز دیگر را به همین تجهیزات دوباره از نو بسیازیم چقدر برای ما هزینه دارد؟ از این نسبت های مالی بورس گفته شده در ارزش گذاری هر سهم چه استفاده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ای می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توان کرد؟ هر کدام از این نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی چطور اندازه گیری می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شوند و وقتی اندازه گیری شدند مقادیر بیش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر و کم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها چه چیزی را به ما نشان می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دهد؟ و اینکه اساساً این اعداد را چطور باید تفسیر کرد؟ که در این مقاله آموزشی به پاسخ این موارد خواهیم پرداخت. پس مانند همیشه ما را تا انتهای این موضوع جذاب همراهی کنید.

نسبت‌های مالی در ارزش‌گذاری

وقتی می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌خواهیم از نسبت های مالی در ارزش گذاری استفاده کنیم به چند شکل می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توان با مقایسه این کار را انجام داد. تحلیل روند عملکردی شرکت در دوره‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های زمانی مختلف یک نسبتی را از سال گذشته با امسال مقایسه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنیم یا مثلاً روند ۱۰ ساله شرکت را برای آن ترسیم می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنیم. مقایسه نتایج مالی شرکت با رقبا یعنی در صنعتی که این شرکت فعالیت می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کند این نسبت چه وضعیتی دارد. مقایسه و تخمین تغییرات شرکت و صنعت با پیش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌بینی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های آتی یعنی شرکت چه ارقامی را برای نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی در سال آینده در صورت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی پیش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌بینی شده ارائه کرده است.

شناسایی مشکلات و ضعف‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های موجود در شرکت همراه با نقاط قوت مثلاً من در سال گذشته فکر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کردم که بازه دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌هایی که دارم چقدر خواهد بود و امسال چقدر تحقق یافت. پس کاربرد نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی به شکل مقایسه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ای خیلی زیاد به ما در ارزش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گذاری شرکت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها کمک کند و یکی از مهم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ترین مقایسه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها، مقایسه نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالی شرکت با وضعیت کلی بازار می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد و در آخر بدانید که نسبت های مالی به تنهایی قابل تحلیل کردن نمی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد.

چه کسانی از نسبت های مالی بهره می‌برند؟

همچنین می‌‌‌‌توان گفت دو گروه از افراد از نسب های مالی بهره می‌‌‌‌برند و براساس همین دسته بندی می‌‌‌‌توان دو کاربرد برای نسبت های مالیدر نظر گرفت.

  1. گروه افراد داخلی یک شرکت
    این افراد مدیران و تیم حساب‌‌‌‌داری و حساب‌‌‌‌رسی شرکت را تشکیل می‌‌‌‌دهند. در واقع کسانی که عملکرد شرکت و میزان توان مالی شرکت برای آن‌‌‌‌ها مهم است. این گروه با استفاده از نتایج نسبت های مالی شرکت، عملکرد آن را در بازه‌‌‌‌ مورد مطالعه تحلیل می‌‌‌‌کنند، و از آن برای برنامه‌‌‌‌ریزی‌‌‌‌های سودآور آینده استفاده می‌‌‌‌کنند. چنانچه محاسبه نسبت‌‌‌‌ها ناتونی مالی یا زیان را نشان‌‌‌‌دهد، برای جبران باید اقدامات مناسب صورت گیرد.
  2. گروه افراد خارجی یک شرکت
    این‌‌‌‌ها سرمایه‌‌‌‌گذاران و منتقدان بازار هستند. طبیعی است که سرمایه‌‌‌‌گذاران تمایل به خرید سهام شرکت‌‌‌‌های رو به رشد و سودآور دارند. مقایسه نسبت های مالی شرکت‌‌‌‌ها اطلاعات لازم برای تصمیم‌‌‌‌گیری را تا حدودی در اختیار آن‌‌‌‌ها قرار می‌‌‌‌دهد.

محدودیت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های نسبت های مالی

یکی از مباحث مطرح در نسبت های مالی محدودیت نسبت ‌ها است. استفاده جداگانه از آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها سودمند نیست و تنها زمانی مناسب هستند که با نسبت ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های سال‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های پیش شرکت و یا با نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های رقبای دیگر مقایسه شوند. یعنی شما وقتی که یک نسبت مالی را برای ارزش گذاری می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌خواهید استفاده کنید باید از این نسبت های مالی در کنارسایر نسبت ‌های مالی و سایر اطلاعاتی که در مورد شرکت وجود دارد (اطلاعات کلی اقتصاد، وضعیت سهام، تورم و…) با هم استفاده کنید.

اعداد و ارقام محاسبات نسبت های مالی از کجا می‌‌‌‌آیند؟

هر شرکت سندی به نام ترازنامه دارد. در این سند تمام اطلاعاتی مالی شرکت، اعم از: دارایی‌‌‌‌ها، بدهی‌‌‌‌ها، حقوق مالکان یا صاحبان سهام، میزان کالاهای موجود و به‌‌‌‌طور کلی ریز آمار مالی شرکت آورده شده‌‌‌‌است. در ادامه خواهید دید که نسبت‌‌‌‌های مالی براساس همین اعدا محاسبه می‌‌‌‌شوند. شکل زیر نمونه‌‌‌‌ای از یک ترازنامه است. اطلاعات مندرج در ترازنامه ممکن است براساس ماهیت شرکت‌‌‌‌ها و نوع تجارت آن‌‌‌‌ها با یکدیگر متفاوت باشند.

ترازنامه در نسبت های مالی

انواع نسبت‌‌‌‌ های مالی

بسته به این‌‌‌‌که توانایی مالی شرکت از چه منظری مورد بررسی قرار می‌‌‌‌گیرد، پنج نوع نسبت مالی وجود دارد.

انواع نسبت های مالی در بورس

نسبت مالی اهرمی یا ساختار سرمایه

از نسبت مالی اهرمی برای ارزیابی میزان بدهی‌‌‌‌های بلند مدت استفاده می‌‌‌‌شود. درواقع این نسبت نشان می‌‌‌‌دهد که شرکت چه میزان از نیازهای مالی خود را با ایجاد بدهی تأمین کرده است. سه نسبت در این روش محاسبه می‌‌‌‌شود.

  1. نسبت بدهی
    نسبت بدهی، نشان‌‌‌‌دهنده توانایی شرکت در بازپرداخت بدهی‌‌‌‌ها است و از فرمول زیر محاسبه می‌‌‌‌شود.
    بدهی نسبت=(بدهی‌‌‌‌ها مجموع)/( دارایی‌‌‌‌ها مجموع)
  2. نسبت تسهیلات سرمایه
    نسبت تسهیلات سرمایه، نشان‌‌‌‌دهنده میزان وابستگی مالی شرکت به وام‌‌‌‌های بانکی و حقوق صاحبان سهام است.
    سرمایه به تسهیلات نسبت=( تسهیلات مجموع)/( سهام صاحبان حقوق+تسهیلات مجموع )
  3. نسبت پوشش بهره
    نسبت پوشش بهره، توان شرکت را در قبال پرداخت بهره وام‌‌‌‌ها و به طور کلی هزینه‌‌‌‌های مالی نشان می‌‌‌‌دهد.
    بهره پوشش نسبت=(عملیاتی سود )/(مالی هزینه‌‌‌‌های)

نسبت‌‌‌‌های نقدینگی

تعهدات کوتاه‌‌‌‌مدت در کنار تعهدات بلندمدت وجود دارند. این‌‌‌‌که آیا شرکت‌‌‌‌ها قادر به انجام و ادای تعهدات کوتاه‌‌‌‌مدت خود هستند یا خیر، مسئله‌‌‌‌ای است که با استفاده از نسبت‌‌‌‌های نقدینگی ارزیابی می‌‌‌‌شود. مانند نسبت اهرمی، برای نسبت‌‌‌‌های نقدینگی نیز سه شیوه محاسبه وجود دارد.

  1. نسبت جاری
    این نسبت نشان می‌‌‌‌دهد که آیا شرکت با توجه به میزان دارایی جاری قادر به اجرای تعهدات کوتاه‌‌‌‌مدت خود هست یا خیر. از منظر اعداد و ارقام اگر به این نسبت نگاه کنیم، فرمول زیر نشان می‌‌‌‌دهد که برای بازپرداخت هر یک تومان بدهی یا تعهد چه میزان دارایی وجود دارد.
    جاری نسبت=(جاری دارایی‌‌‌‌های)/(جاری بدهی‌‌‌‌های)
    چنانچه شرکت بتواند بدهی جاری خود را پرداخت کند و دچار نقصان نشود، می‌‌‌‌توان به دوام آن در بازه‌‌‌‌های بزگتر زمانی امیدوار بود. اما چون تمام دارایی‌‌‌‌ها قابل استفاده یا نقدشدن نیستند(ممکن است بیشتر دارایی کالاهای انبار باشد) و فرمول این موضوع را نشان نمی‌‌‌‌دهد، نمی‌‌‌‌توان به آن اتکا کرد.
  2. نسبت آنی
    نسبت‌‌‌‌ آنی نشان می‌‌‌‌دهد که آیا شرکت قادر به پرداخت بدهی‌‌‌‌های کوتاه‌‌‌‌مدت خود با استفاده از دارایی‌‌‌‌های نقدی هست یا خیر. این‌‌‌‌مقدار هرچه بیشتر باشد بهتر است. اما نوع تجارت در مقدار آن دخیل است. برای مثال چنانچه نسبت آنی برای یک فروشگاه زنجیره‌‌‌‌ای محاسبه شود، طبیعی است که به دلیل بالا بودن موجودی انبار، نسبت کم خواهدشد که نشانه بدی نیست.
    آنی نسبت=(جاری دارایی‌‌‌‌ها-کالا و مواد موجودی)/(جاری بدهی‌‌‌‌های )
  3. نسبت وجه نقد
    نسبت‌‌‌‌ وجه نقد نشان می‌‌‌‌دهد که آیا شرکت قادر به پرداخت بدهی‌‌‌‌های کوتاه‌‌‌‌مدت خود با استفاده از وجوه نقدی هست یا خیر.
    نقد وجه نسبت=(کوتاه‌‌‌‌مدت سرمایه‌‌‌‌گذاری‌‌‌‌ها+نقدی موجودی)/(جاری بدهی‌‌‌‌های)
بیشتر بخوانید:  رابطه بین ریسک و بازدهی در بورس

نسبت‌‌‌‌های فعالیت

یکی دیگر از نسبت‌‌‌‌های چهارگانه مالی، نسبت فعالیت است. این نسبت برخلاف دو مورد قبلی صرفاً با نقدینگی و بدهی سر و کار ندارد. نسبت فعالیت، میزان کارایی شرکت را در استفاده از منابع خود نشان می‌‌‌‌دهد. درواقع این-که در چه بازه زمانی کالا تبدیل به نقدینگی شده، در چه بازه‌‌‌‌ای سهم تأمین‌‌‌‌کنندگان پرداخت شده و در نهایت این‌‌‌‌که راندمان به چه صورت بوده‌‌‌‌است، با کمک نسبت‌‌‌‌های فعالیت بررسی می‌‌‌‌شود.
با استفاده از ۷ نسبت، میزان راندمان شرکت محاسبه می‌‌‌‌شود.

  1. دوره گردش موجودی کالا
    دوره گردش موجودی کالا، میانگین عمر کالا در انبار را نشان می‌‌‌‌دهد. درواقع نشان می‌‌‌‌دهد که در مدت زمان مشخص، کالا چندبار فروخته و جایگزین شده‌‌‌‌است.
    کالا موجودی گردش دوره= (۳۶۵*کالا و مواد موجودی متوسط)/(رفته فروش کالای شده تمام بهای)
  2. دوره وصول مطالبات
    همانطور که از نام آن پیداست، به مدت زمان تحویل کالا تا دریافت وجه از مشتری گفته می‌‌‌‌شود. دوره وصول مطالبات نشان می‌‌‌‌دهد چه مدت زمانی طول می‌‌‌‌کشد تا شرکت مطالبات خود را نقد کرده و به چرخه فعالیت خود وارد کند.
    مطالبات وصول دوره= (۳۶۵*دریافتی حساب‌‌‌‌های متوسط)/(نسیه فروش)
  3. دوره گردش عملیات
    به مدت زمانی که یک شرکت از خریداری مواد اولیه تا وصول مطالبات طی می‌‌‌‌کند را دوره گردش عملیات می-گویند. در این بین تولید کالا و فروش به مشتری نیز وجود دارند.
    عملیات گردش دوره=مطالبات وصول +کالا گردش دوره
  4. گردش دارایی
    گردش دارایی چگونگی تأثیر دارایی‌‌‌‌های شرکت بر ایجاد درآمد را بررسی می‌‌‌‌کند. این نسبت مشخص می‌‌‌‌کند که آیا افزایش دارایی باعث کسب درآمد شده است یا خیر.
    دارایی گردش= (خالص فروش)/(دارایی‌‌‌‌های جمع میانگین)
  5. گردش دارایی‌‌‌‌های ثابت
    هر شرکت مقداری دارایی ثابت دارد. نسبت گردش دارایی‌‌‌‌های ثابت، مشخص می‌‌‌‌کند که این دارایی‌‌‌‌ها تا چه میزان بر درآمد شرکت مؤثرند.
    ثابت دارایی‌‌‌‌های گردش= (خالص فروش)/(ثابت دارایی‌‌‌‌های میانگین)
  6. دوره پرداخت بدهی‌‌‌‌ها
    شرکت‌‌‌‌ها مواد اولیه خود را ابتدا تحویل گرفته(خرید به صورت نسیه) و سپس در یک بازه زمانی پرداخت می-کنند. نسبت دوره پرداخت بدهی ها این مدت زمان را نشان می‌‌‌‌دهد.
    بدهی‌‌‌‌ها پرداخت دوره= (۳۶۵*پرداختی حساب‌‌‌‌های متوسط)/(نسیه خرید)
  7. نسبت موجودی کالا به سرمایه در گردش
    موجودی کالا بخشی از دارایی جاری شرکت است. این که چه میزان از سرمایه در گردش را کالاها تشکیل داده-اند، هدفی است که محاسبه نسبت موجودی کالا به سرمایه در گردش دنبال می‌‌‌‌کند.
    گردش در سرمایه به کالا موجودی= (کالا موجودی)/(گردش در سرمایه)

در نسبت‌‌‌‌های فوق سال به عنوان معیار زمانی انتخاب شده‌‌‌‌است. با این حال این میزان می‌‌‌‌تواند ۶ ماهه یا ۳ ماهه نیز باشد، که بسته به نیاز انتخاب می‌‌‌‌شود.

نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های سودآوری

این نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها سه دسته اند:

  1. بازده دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها
    شرکت به ازاری هر ۱۰۰ ریال دارایی خودش چه کسری یا چه درصدی توانسته است سود به دست آورد؟ هرچه این نسبت بالاتر باشد طبیعتاً بهتر است.
    دارایی‌‌‌‌ها بازده= (خالص سود)/(دارایی‌‌‌‌ها جمع میانگین)
  2. بازده حقوق مالکانه
    به این معناست که جمع دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های شرکت (بخشی که از حقوق مالکانه جمع آوری شده است) روی این شرکت چه میزان سود توانسته است درست کند؟
    مالکانه حقوق بازده= (خالص سود)/(مالکان حقوق)
    به عنوان مثال من به عنوان مالک یک شرکت ۱۰۰ تومان پول بگذارم و ۵۰ تومان وام از محل بدهی بگیرم. شرکتی که ۱۵۰ تا دارایی دارد ۱۰۰ تای آن از محل مقوق مالکانه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد. حال من روی این چقدر بازده توانسته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ام ایجاد کنم؟ این دقیقاً به معنای نرخ بازدهی آورده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مالکان یک شرکت است و هرچه این نسبت بالاتر باشد شرکت ارزنده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر خواهد بود. و به عبارت دیگر نشان دهنده این است که شرکت توانسته است که منابع مالکانه را در کل درست و در مسیر سودآوری به کار گیرد.
  3. نسبت حاشیه سود خالص
    بدان معناست که شرکت به ازای هر ۱۰۰ ریال فروش چقدر توانسته است سود خالص تولید کند که به معنای کارایی عملیات یا کارایی فروش می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد. یعنی من چقدر فروش داشتم و چقدر توانسته‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ام با کم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ترین هزینه (اعم ازهزینه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های مستقیم یا همان بهای تمام شده، هزینه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های اداری، مالی و…) این را به سود تبدیل کنم؟
    در بحث تحلیل سودآوری شرکت این قسمت اهمیت زیادی دارد.
    خالص سود حاشیه= (خالص سود)/فروش
بیشتر بخوانید:  افزایش سرمایه چیست؟ و انواع روش‌های آن در بورس

نسبت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های ارزش گذاری

سود خالص در دسترس سهامداران عادی/ میانگین تعداد سهام عادی جاری= سود هر سهم EPS
EPS عدد بسیار مهمی است اما یک ایراد دارد و آن این است که وقتی شرکت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها را بر حسب EPS مقایسه می-کنیم مجبور می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شویم که به دلیل اینکه ممکن است دو شرکت EPS برابر داشته باشند به قیمت نیز یک نگاهی بیندازیم. این ما را به قسمت P بر E می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌برد که برابراست با قیمت پایانی هر روز بر EPS هر سهم به دست می‌آید. که این P بر E به شکل‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های گوناگون محاسبه می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شود که می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌توانید در مقاله مربوط به آن به طور مفصل آن را مطالعه کنید.

معیار شرکت ها برای ارزیابی

نسبت‌ های مالی مبتنی بر بازار

  • ارزش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گذاری بر مبنای قیمت به سود
    مثلاً پولی را در بانک سرمایه گذاری می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌کنید و بانک به ازای آن ۲۰ درصد به شما سود می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دهد.
    عکس P بر E نسبت سود به قیمت یا بازدهی سود می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد که به آن نیز باید توجه کرد. (E/P)
  • نسبت قیمت به سود به رشد
    P بر E نرخ رشد سود شرکت را در نظر نمیگیرد. یعنی شما دو شرکت را در نظر بگیرید که نسبت P بر E آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها با هم برابر است یعنی قیمت سهم به ازای هر یک ریال سود در این دو سهم با هم برابر است. اما ممکن است نسبت رشد سودآوری یکی از آن‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها نسبت به دیگری بی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر باشد یعنی چه؟ یعنی EPS امسال شرکت A نسبت به پارسال ۳۰ درصد رشد داشته است در حالیکه در شرکت دوم ۱۰ درصد رشد کرده است. برای اینکه این اثر رشد سود هر سهم را نیز در نظر بگیریم از نسبت PEG یا همان نسبت قیمت به سود به رشد را در نظر می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گیریم و هرچه این نسبت پایین‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر از یک باشد به احتمال زیاد کم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر از واقع ارزش گذاری شده است و قیمت سهم در مقایسه با نرخ رشد آتی پایین است.
  • نسبت قیمت به فروش P/S
    شرکت چند برابر کل فروشش در بازار قیمت گذاری شده است؟ هرچه قیمت فروش پایین‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر باشد نشان می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دهد که شرکت ارزنده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تر است و در آینده امکان رشد بیش‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌تری دارد.
  • خالص ارزش دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها یا NAV
    ارزش روز دارایی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های شرکت – ارزش روز بدهی‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های شرکت می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌باشد که در صندوق‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های سرمایه گذاری کاربرد زیادی دارد.

معیارهای ارزیابی شرکت‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های سرمایه گذاری

نسبت ارزش بازار شرکت در بورس > NAV یعنی شرکت OVERVALUE شده است و بالاتر از قیمتی که ارزش دارد قیمت گذاری شده است. نسبت ارزش بازار شرکت در بورس < NAV یعنی شرکت ارزنده است و جای پیشرفت دارد.

  • بازدهی سود نقدی= کل سود نقدی هر سهم/ قیمت بازار سهم DPS/PRICE
  • نسبت پرداخت سود نقدی= سود نقدی هر سهم/ سود هر سهم که توان توزیع سود نقدی شرکت را نشان می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌دهد.

سخن پایانی

در نهایت برای جمع بندی پایانی این مبحث توجه داشته باشید که، وقتی می‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌خواهید سهمی را برای خرید انتخاب کنید یا تصمیم دارید که سهامی که در سبد خود دارید را بفروشید حتماً باید از این تحلیل‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها و نسبت های مالی و ارزش گذاری استفاده کنید. اما تنها به این اطلاعات بسنده نکنید بلکه در کنار این موارد اخبار کلان را رصد کنید و شرایط کلی اقتصادی کشور را بررسی کنید، وضعیت تورم، وضعیت نقدینگی، وضعیت تحریم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ها را نیز رصد کنید و در نهایت اگر نیاز به یک مشاور برای آموزش بورس خود داشتید ما در کنار شما هستیم تا انتخاب درستی در بازارهای سرمایه گذاری داشته باشید.

۴/۵ - (۸ امتیاز)

2 پاسخ

  1. سلام وقت بخیر من برای دیدن فیلم جلسه هشتم که آقای سامانی فرمودن لینک رو بالا بکشید منتقل شدم به این صفحه ولی متاسفانه فیلمی اینجا ندیدم، اگه براتون امکان داره کل جلسات رو به ایمیل من ارسال کنید در غیر اینصورت آدرس درستی بدید که بتونم اونا رو پیدا کنم و ببینم ممنونم

    1. فیلم جلسات در خود اینستاگرام هستند.اینجا مقالات مرتبط و تعاریف بیشتر در مقالات قرار دارند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.